Dr. Tanju YILDÖN & Tıp Bilim Eğitimi

Ductus toracicus hiatus aorticusu geçince posterior mediastende yukarı doğru seyir eder





Ductus Thoracicus


Erişkinde ortalama 38-45 cm uzunluğunda olup çapı değişkendir. Başlangıcında 3-4 mm çapında olan ductus thoracicus thoraks’ın ortalarında çapı bir hayli azalır ve sonlanmadan hemen önce tekrar genişler.

Ductus thoracicus genellikle kıvrıntılı bir seyir gösterir ve belirli aralıklarda boğumlanmıştır. Bazen orta kısımlarında birbirine eşit olmayan iki dala ayrılır. Bu dallar biraz yukarıda tekrar birleşir veya birçok yeni dallara ayrılarak bir ağ görünümü alır. Nadiren ductus thoracicus üst kısımda iki dala ayrılır. Sağ dalı ductus lymphaticus dexter (ductus thoracicus dexter) ile bağlantılı olarak angulus venosus dexter ’e açılır. Ductus thoracicus’ta birçok kapakcık yer alır. Sonlandığı bölgede kanın lenf sıvısına karışmasını önleyen bir kapak bulunur

Baş, boyun ve toraks duvarının sağ tarafı, sağ üst ekstremite, sağ akciğer, kalbin sağ tarafı ve karaciğerin diafragmatik yüzü dışında kalan tüm vücut bölgelerine ait lenf sıvısını taşır. Onikinci torakal vertebra alt kenarından başlayarak boyun köküne kadar uzanır

Birinci ve ikinci lumbal vertebra hizasında cisterna chyli’nin üst ucundan başlayan ductus thoracicus pars abdominalis, pars thoracica, pars cervicalis ve arcus ductus thoracici olmak üzere dört bölümden oluşur

Pars abdominalis, çok kısa olup diafragmayı hiatus aorticus’tan aorta ile birlikte ve arkasında olmak üzere geçerek toraks boşluğuna ulaşır.

Pars thoracica, göğüs boşluğunda aorta ve vena (v.) azygos arasında mediastinum posterior ’da yükselir. Burada, arkasında columna vertabralis, sağ interkostal arterler ve ön tarafında v. hemiazygos’un v. azygos’a açılmak üzere sağ tarafa dönen bölümü bulunur. Ön tarafında ise diafragma, özefagus ve sağ pleura boşluğunun bir çıkmazı ile ayrılmış olarak, pericardium ile komşuluk yapar. Pars thoracica, 5. torakal vertebra hizasında sol tarafa doğru dönerek mediastinum superius’a geçer. Burada, arcus aortae ve sol arteria (a.) subclavia’nın göğüs parçasının arkasında ve sol pleura ile özefagusun sol tarafı arasında olmak üzere yukarı çıkarak, apertura thoracis superior’a ulaşır

Pars cervicalis, 7. servikal vertebra’nın processus transversus’u seviyesinde laterale doğru kavis yaparak arcus ductus thoracici adını alır. Bu kavis clavicula’nın 3-4 cm yukarısına çıkar. Arcus ductus thoracici’nin arka tarafında a. subclavia, a. ve v. vertebralis, truncus thyrocervicalis veya dalları bulunur. Bu kavis aynı zamanda a. carotis communis, nervus (n.) vagus ve v. jugularis interna’nın arkasından geçer. Ductus thoracicus, v. jugularis interna ile v. subclavia’nın birleşme yeri olan angulus venosus sinistra’ya (Pirogow açısı) açılır

Ductus thoracicus ince duvarlı ve renksiz olduğundan mediastinum posterius’da yapılan tanı amaçlı veya cerrahi girişimlerde yaralanabilir. Ductus thoracicus laserasyonu sonucu 75- 200 ml arasında lenf sıvısı thoraks boşluğuna sızar. Lenf sıvısı plevral boşluklara da sızarak şilotoraks oluşturur. Ductus thoracicus varyasyonları içerisinde en sık çift ductus thoracicus’a rastlanmaktadır

Ductus Lymphaticus Dexter (Ductus Thoracicus Dexter)


Yaklaşık 1,3 cm uzunluğunda, boyun kökünde sağ musculus (m.) scalenius anterior ’un medial kenarı boyunca uzanan kalın bir lenf damarıdır. Sağ angulus venosus’a açılır. Bu açılma yerinde bulunan iki adet kapakcık venöz kanın lenf damarına geçmesini önler.

Ductus lymphaticus dexter, truncus jugularis dexter ile baş ve boynun sağ yarısından, truncus subclavius dexter ile sağ üst extremiteden ve truncus bronchomediastinalis dexter ile thoraks’ın sağ tarafından, sağ akciğerden, kalbin sağ tarafından ve karaciğerin üst yüzünün bir bölümünden lenf alır. Bu üç toplayıcı ana dal birleşerek veya ayrı ayrı sağ angulus venosus’a açılır

Cisterna Chyli ( Pecquet Sisternası)


Ductus thoracicus’a oranla daha geniş, kese şeklinde bir yapıdır. Uzunluğu 6–7 cm olup 1. ve 2. lumbal vertebra corpuslarının önünde truncus lumbalis dexter, truncus lumbalis sinister, truncus intestinalis’in birleşmesi ile oluşur. Truncus lumbalis’ler, nodi aortici laterales’ten çıkan efferent lenf damarlarının birleşmesinden oluşur. Bunlar alt extremitelerden, pelvis organları ve duvarından, böbreklerden, böbrek üstü bezlerinden ve karın duvarının büyük bölümünden gelen derin lenf damarlarını toplar

Trunci intestinales karın boşluğundaki organların büyük bir kısmından; mide, bağırsaklar, pankreas, dalak ve karaciğerin alt yüzünden lenf damarlarını toplar. Bazen cisterna chyli olmayıp, bunun yerine ductus thoracicus birkaç kök halinde bir lenfatik ağ şeklinde başlayabİlir